Uredba o utvrđivanju Prostornog plana područja posebne namene predela izuzetnih odlika Avala – Kosmaj

Prilozi

PROSTORNI PLAN PODRUČJA POSEBNE NAMENE PREDELA IZUZETNIH ODLIKA AVALA – KOSMAJ

Uvodne napomene

Prostorni plan područja posebne namene predela izuzetnih odlika Avala – Kosmaj (u daljem tekstu: Prostorni plan) pripremljen je u skladu sa Odlukom o izradi Prostornog plana područja posebne namene predela izuzetnih odlika Avala – Kosmaj („Službeni glasnik RS”, broj 34/10), odredbama Zakona o planiranju i izgradnji („Službeni glasnik RS”, br. 72/09, 81/09, 64/10 – US, 24/11, 121/12, 42/13 – US, 50/13 – US, 98/13 – US i 132/14) i Pravilnika o sadržini, načinu i postupku izrade planskih dokumenata („Službeni glasnik RS”, br. 31/10, 69/10 i 16/11). Prostornim planom utvrđeno je korišćenje, uređenje i zaštita prostora predela izuzetnih odlika Avala – Kosmaja u skladu sa principima održivosti.

Tekstualni deo Prostornog plana sadrži: polazne osnove; principe, ciljeve i opštu koncepciju prostornog razvoja područja posebne namene; planska rešenja; pravila upotrebe zemljišta, pravila uređenja i pravila građenja; i implementaciju. Grafički deo Prostornog plana, sadrži: Referalnu kartu 1 – „Posebna namena prostora”; Referalnu kartu 2a – „Mreža naselja, javne službe i saobraćaj”; Referalnu kartu 2b – „Infrastrukturni sistemi”; Referalnu kartu 3 – „Zaštita životne sredine, prirode i kulturnih dobara” i Referalnu kartu 4 – „Karta sprovođenja”.

Prostorni plan predstavlja osnovni planski dokument za organizaciju, uređenje, korišćenje i zaštitu prostora predela izuzetnih odlika Avala i Kosmaj, koji je zaštićen u skladu sa Rešenjem o stavljanju pod zaštitu prirodnog dobra „Avala” („Službeni list grada Beograda”, broj 43/07) i Rešenjem o stavljanju pod zaštitu prirodnog dobra „Kosmaj” („Službeni list grada Beograda”, broj 29/05). Ovim planom su razrađena i bliže utvrđena osnovna strategijska opredeljenja, planska rešenja, uslovi i smernice utvrđene Zakonom o Prostornom planu Republike Srbije od 2010. do 2020. godine („Službeni glasnik RS”, broj 88/10) i Izmenama i dopunama Regionalnog prostornog plana administrativnog područja grada Beograda („Službeni list grada Beograda”, br. 10/04 i 38/11).

Povod za izradu Prostornog plana ogledao se u potrebi za stvaranjem uslova za očuvanje i unapređenje zaštićenog područja, odnosno njegovih posebnih prirodnih, kulturno-istorijskih i drugih vrednosti, za očuvanje i odmereno korišćenje prirodnih resursa, kao i za organizaciju i uređenje prostora u skladu sa ciljevima i potrebama zaštite prirode i životne sredine i održivog socio-ekonomskog razvoja.

U skladu sa Zakonom o strateškoj proceni uticaja na životnu sredinu („Službeni glasnik RS”, br. 135/04 i 88/10), urađena je strateška procena uticaja Prostornog plana na životnu sredinu – Odluka o strateškoj proceni uticaja na životnu sredinu Prostornog plana područja posebne namene predela izuzetnih odlika Avala – Kosmaj („Službeni glasnik RS”, broj 34/10).

Prilikom izrade Prostornog plana primenjen je integralni metod gde su međuzavisno posmatrane tri osnovne dimenzije prostornog razvoja: ekološka, ekonomska i socijalna, ali sa posebnim naglaskom na probleme zaštite i razvoja predela izuzetnih odlika Avale i Kosmaja. Međuzavisnost je postavljena tako da pomaže ostvarenju pojedinih principa i projekata: održivost (poštovanje biološkog i kulturnog diverziteta i lokalnih specifičnosti), identitet (prirodni resursi, kulturna baština, stanovništvo), pristupačnost (saobraćaj, tehnička infrastruktura), konkurentnost (turizam, sport i rekreacija u funkciji turizma, kulturna dobra) i kontekstualnost (prostorni razvoj posmatran u širem regionalnom okruženju), ali i horizontalnoj i vertikalnoj koordinaciji kod planiranja i programiranja aktivnosti od nacionalnog ka regionalnom i dalje ka lokalnom nivou.

Metodološki obrazac koji je primenjen u izradi Prostornog plana, uvažio je sledeće postulate:

– održivi razvoj;

– usklađenost socijalnog razvoja, ekonomske i energetske efikasnosti i zaštite i revitalizacije životne sredine i graditeljskog nasleđa, prirodnih, kulturnih i istorijskih vrednosti;

– realizacije razvojnih prioriteta i obezbeđenje uslova za racionalno korišćenje neobnovljivih resursa i obnovljivih izvora energije;

– zaštita od prirodnih i tehničko-tehnoloških nesreća;

– planiranje i uređenje prostora za potrebe određenih aktivnosti od značaja za odbranu zemlje;

– aktivno učešće ključnih aktera i javnosti; i

– usaglašenost sa evropskim standardima i normativima u oblasti planiranja i uređenja prostora.

Imajući u vidu značajan obim prostorno-planske i urbanističke dokumentacije na ovom području, ovim prostornim planom uvažena su sva planska rešenja i ugrađena na način koji omogućava koordinaciju sa rešenjima od značaja za ostvarenje posebne namene (zaštita prirodnog i kulturnog nasleđa, uređenje predela i razvoj turizma).

Planska rešenja su definisana na dva vremenska nivoa i prema stepenu obaveznosti. Prvi period je do 2018. godina za planska rešenja za koje postoje argumenti o neophodnosti i opravdanosti sa društvenog, ekonomskog i ekološkog stanovišta prostornog razvoja planskog područja, kao i koja mogu da se ostvare sadašnjim ekonomskim i institucionalnim kapacitetima. Drugi period je do 2022. godine za planske ideje za koje je ocenjeno da postoji mogućnost realizacije kao strateška orijentacija za budućnost.